🔴Grosso Pliatsikofication.18: Πρωταθλήτρια στην ΕΕ η Ελλάδα στη φορολογική λεηλασία της εργασίας. Η νεοφιλελεύθερη κυβερνητική πολιτική της ΝΔ ισοπεδώνει μισθωτούς και συνταξιούχους

Κόλαφο για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης της ΝΔ και την ταξική της μεροληψία υπέρ του μεγάλου κεφαλαίου αποτελεί η ετήσια έκθεση φορολογίας 2026 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Annual Report on Taxation 2026). Τα στοιχεία της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης (DG TAXUD) ξεσκεπάζουν πλήρως το κυβερνητικό αφήγημα περί «ανάπτυξης για όλους» και «φορολογικών ελαφρύνσεων», αποδεικνύοντας ότι η εργατική τάξη, οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι της χώρας υφίστανται μια πρωτοφανή, συστηματική και βίαιη αναδιανομή πλούτου υπέρ των μεγαλοεπιχειρηματιών, των τραπεζιτών, των βιομηχάνων, των εφοπλιστών και γενικότερα του κεφαλαίου.

Από το Γιώργη Χρήστου*

 Σύμφωνα, λοιπόν, με την έκθεση, στη χώρα μας είναι σε εξέλιξη το πιο ακραίο νεοφιλελεύθερο πείραμα της Ευρώπης: μια χώρα όπου η εργασία τιμωρείται εξοντωτικά στην πηγή, ενώ την ίδια ώρα η επιβίωση μετατρέπεται σε καθημερινό εφιάλτη λόγω της συνειδητής διατήρησης των ληστρικών έμμεσων φόρων. Αναλυτικότερα: 

Η πρωτιά της ντροπής: Φορολογικό «κρατικό κούρεμα» 44,8% στους μισθούς 

Η έκθεση της Κομισιόν γκρεμίζει τις κυβερνητικές δικαιολογίες. Η Ελλάδα φιγουράρει στην 1η θέση σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση στον έμμεσο φορολογικό συντελεστή επί της εργασίας (Implicit Tax Rate - ITR), ο οποίος αγγίζει το εξοργιστικό 44,8%.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη: Από κάθε 100 ευρώ που παράγει με το μόχθο του ένας εργαζόμενος και συμβάλλει στην οικονομία, σχεδόν τα 45 ευρώ δημεύονται από το κράτος μέσω άμεσων φόρων και ασφαλιστικών εισφορών.

Ενώ στην υπόλοιπη Ευρώπη η τάση την τελευταία δεκαετία ήταν πτωτική, στην Ελλάδα της ΝΔ η φορολογική επιβάρυνση της εργασίας εκτινάχθηκε κατά 3,4 ποσοστιαίες μονάδες. Πρόκειται για μια συνειδητή πολιτική επιλογή προκειμένου να μη φορολογηθούν τα υπερκέρδη των τραπεζών, των διυλιστηρίων και των ενεργειακών κολοσσών. Μια συνειδητή πολιτική επιλογή, με την οποία η κυβέρνηση μετακυλίει όλο το βάρος της συντήρησης του κράτους στις πλάτες των μισθωτών και των συνταξιούχων.

Στο Κεφάλαιο 2 της έκθεσης, και συγκεκριμένα στην Ενότητα 2.2.1.1 (Revenues from labour taxes) και στο Figure 24 (Change in Implicit Tax Rate on labour), αναφέρεται ρητά ότι η Ελλάδα κατέγραψε τον υψηλότερο έμμεσο φορολογικό συντελεστή επί της εργασίας (Implicit Tax Rate on labour - ITR) στην Ευρωπαϊκή Ένωση για το έτος 2024, ο οποίος ανήλθε στο 44,8%. Ο συντελεστής αυτός στην Ελλάδα (44,8%) είναι αισθητά υψηλότερος από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ο οποίος διαμορφώθηκε στο 37,1%. Στη δεύτερη θέση ακολουθεί η Ιταλία με 43,9% και στην τρίτη το Βέλγιο με 40,7%. Η έκθεση επισημαίνει ότι στην Ελλάδα ο δείκτης αυτός σημείωσε αύξηση κατά 3,4 ποσοστιαίες μονάδες κατά τη δεκαετία 2014-2024 (ανεβαίνοντας από το 41,4% του 2014 στο 44,8% του 2024). Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες αυξήσεις στην Ευρώπη κατά τη συγκεκριμένη περίοδο. 

Παγίδα φτώχειας και αντικίνητρα για τους αδύναμους 

Η κυβέρνηση όχι μόνο δε στηρίζει την απασχόληση, αλλά στήνει φορολογικές παγίδες στους πιο ευάλωτους:

Οριακός Φορολογικός Συντελεστής (METR): Οποιαδήποτε ονομαστική αύξηση δίνεται στον εργαζόμενο, «εξαφανίζεται» ακαριαία από την εφορία. Η φορολογική κλίμακα είναι σχεδιασμένη, έτσι ώστε να ακυρώνει τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου της εργατικής τάξης.

Συντελεστής Φορολογίας Συμμετοχής (PTR): Για έναν άνεργο, η ένταξη στην εργασία συνοδεύεται από ένα οικονομικό σοκ-«πέναλτι» που ξεπερνά το 60%, καθώς το κράτος του στερεί αμέσως τα πενιχρά κοινωνικά βοηθήματα και τον φορολογεί άγρια από το πρώτο ευρώ.

Τα αντίστοιχα επιστημονικά ευρήματα και οι πίνακες βρίσκονται στο Κεφάλαιο 1 (Section 1.2.1: Tax policy and work incentives):

Οριακός Φορολογικός Συντελεστής (METR). Πού αναφέρεται: Στις σελίδες 22 έως 27 της έκθεσης. Ο METR μετρά τα κίνητρα εργασίας σε επίπεδο έντασης (δηλαδή την απόφαση να δουλέψει κανείς περισσότερες ώρες). Όπως αναφέρεται στην έκθεση, οι αυξήσεις στις αποδοχές συχνά εξανεμίζονται εν μέρει («partially offset») από το συνδυασμό των φόρων εισοδήματος, των ασφαλιστικών εισφορών και της περικοπής των κοινωνικών επιδομάτων που συνδέονται με εισοδηματικά κριτήρια. Στο Figure 3 και Figure 4 (σελ. 24) παρουσιάζεται ο METR ανά εισοδηματικό τεταρτημόριο. Σε χώρες με προοδευτική φορολογία (όπως το Βέλγιο ή η Γερμανία), ο συντελεστής αυτός ξεπερνά το 40% ή και το 50%, μειώνοντας σημαντικά το οικονομικό όφελος για όποιον προσπαθεί να αυξήσει το εισόδημά του.

Συντελεστής Φορολογίας Συμμετοχής (PTR). Πού αναφέρεται: Στις σελίδες 27 έως 31 της έκθεσης. Ο PTR μετρά την απώλεια του οικογενειακού εισοδήματος από φόρους και περικοπές επιδομάτων όταν ένας άνεργος/αδρανής εισέρχεται στην αγορά εργασίας. Η αναφορά για «πέναλτι που ξεπερνά το 60%» αντιστοιχεί ακριβώς στην εξής επιστημονική διατύπωση της έκθεσης (στη σελίδα 27): «In countries like Austria, Germany, and Greece, sizeable benefit withdrawal PTRs combined with social insurance contributions (SIC) and taxes result in an overall PTR above 60%». Δηλαδή, στην Ελλάδα, τη Γερμανία και την Αυστρία, ένας άνεργος που βρίσκει δουλειά χάνει πάνω από το 60% των νέων του εσόδων, επειδή το κράτος του κόβει αμέσως τα επιδόματα ανεργίας/κοινωνικής στήριξης και παράλληλα του επιβάλλει φόρους και εισφορές από το πρώτο ευρώ. Τα δεδομένα αυτά αποτυπώνονται γραφικά στο Figure 8 (σελ. 28) της έκθεσης. 

Η ληστεία του ΦΠΑ: Ο πιο άδικος φόρος στοχεύει τα λαϊκά στρώματα 

Αφού το κράτος λεηλατήσει το εισόδημα του εργαζομένου στην πηγή, έρχεται να τον αποτελειώσει στο ταμείο του σούπερ μάρκετ. Η Ελλάδα πέτυχε άλλη μια θλιβερή πρωτιά: κατέγραψε τη μεγαλύτερη αύξηση στη βαρύτητα του ΦΠΑ στο φορολογικό της μείγμα στην ΕΕ κατά 3,1 ποσοστιαίες μονάδες.

Η κυβέρνηση αρνείται πεισματικά να μειώσει το ΦΠΑ στα βασικά αγαθά, επιλέγοντας να εισπράττει δισεκατομμύρια από τον πιο ταξικά άδικο φόρο –το φόρο κατανάλωσης που πλήττει δυσανάλογα τους φτωχούς– για να χρηματοδοτεί στη συνέχεια τα διάφορα "pass"-κοροϊδία, τις επιδοτήσεις προς τα ιδιωτικά καρτέλ αλλά και «του ΝΑΤΟ τα σφαγεία», με την αγορά εξοπλιστικών προγραμμάτων-μαμούθ. 

«Πράσινη» υποκρισία και φορολογία ακινήτων 

Η κυβερνητική πολιτική χρησιμοποιεί την κλιματική κρίση ως πρόσχημα για πρόσθετη φοροαφαίμαξη των λαϊκών στρωμάτων:

Πρωταθλητές στους «πράσινους» φόρους: Η Ελλάδα έχει τα υψηλότερα έσοδα από περιβαλλοντικούς φόρους ως ποσοστό του ΑΕΠ στην ΕΕ (3,8%). Ωστόσο, η φορολογία αυτή δεν επιβαρύνει τους μεγάλους βιομηχανικούς ρυπαντές (οι οποίοι απολαμβάνουν ασυλία με φόρους κάτω του 1%), αλλά επιβάλλεται οριζόντια στα καύσιμα και στο ρεύμα, βυθίζοντας χιλιάδες νοικοκυριά στην ενεργειακή φτώχεια.

Η λαιμητόμος του ΕΝΦΙΑ: Παρά τις επικοινωνιακές εξαγγελίες, η Ελλάδα παραμένει στην 3η υψηλότερη θέση στην ΕΕ στη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας, αντιμετωπίζοντας τη λαϊκή κατοικία όχι ως κοινωνικό δικαίωμα, αλλά ως πηγή μόνιμης φορολογικής απομύζησης.

Πρωταθλητές στους «πράσινους» φόρους (3,8% του ΑΕΠ στην Ελλάδα). Τα στοιχεία αυτά αναφέρονται σε δύο σημεία της έκθεσης: Κεφάλαιο 2, Ενότητα 2.3.1 (σελίδα 57): «Environmental taxes reached 3.8% of GDP in Greece but only 1.0% in Ireland.» («Οι περιβαλλοντικοί φόροι έφτασαν το 3,8% του ΑΕΠ στην Ελλάδα, ενώ ήταν μόλις 1,0% στην Ιρλανδία»). Κεφάλαιο 2, Ενότητα 2.3.6 (σελίδα 67): «In 2024, Greece (3.8% of GDP), Croatia (3.4%), the Netherlands, Bulgaria and Slovenia (3.0% all of them) were the Member States with the highest revenues from environmental taxes.» (Το 2024, η Ελλάδα με 3,8% του ΑΕΠ, η Κροατία, οι Κάτω Χώρες, η Βουλγαρία και η Σλοβενία ήταν τα κράτη μέλη με τα υψηλότερα έσοδα από περιβαλλοντικούς φόρους). Φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας (3η υψηλότερη θέση στην ΕΕ). Η κατάταξη της Ελλάδας στην 3η υψηλότερη θέση (ως ποσοστό των συνολικών φορολογικών εσόδων) τεκμηριώνεται στο εξής σημείο: Κεφάλαιο 2, Ενότητα 2.3.7 (σελίδα 69): «They [property taxes] represented in 2024 7.9% of total tax revenue in France, 7.4% in Belgium and 6.6% in Greece, but less than 2% in Austria, Cyprus...» (Οι φόροι περιουσίας αντιπροσώπευαν το 2024 το 7,9% των συνολικών φορολογικών εσόδων στη Γαλλία, το 7,4% στο Βέλγιο και το 6,6% στην Ελλάδα, κατατάσσοντας την Ελλάδα στην 3η υψηλότερη θέση της ΕΕ). 

Κοινωνική οργή και κρατική αδιαφορία 

Η απόγνωση και η οργή της κοινωνίας αποτυπώνονται ανάγλυφα στα στοιχεία του Ευρωβαρομέτρου:

Απουσία φορολογικής δικαιοσύνης: Το 40% των Ελλήνων δηλώνει ξεκάθαρα ότι το σύστημα είναι βαθιά άδικο και ότι οι πλούσιοι και οι πολυεθνικές δεν πληρώνουν αυτά που τους αναλογούν.

Γραφειοκρατία-θηλιά και πελατεία ιδιωτών: Η κυβέρνηση έχει δημιουργήσει σκόπιμα ένα δαιδαλώδες, ασταθές και χαοτικό φορολογικό σύστημα (πάνω από 50 μεγάλες μεταρρυθμίσεις σε μια πενταετία), αναγκάζοντας τους πολίτες να πληρώνουν ιδιώτες συμβούλους. Η Ελλάδα είναι 3η στην ΕΕ στην ανάγκη χρήσης λογιστή (18%), την ώρα που οι κρατικές υπηρεσίες υποστήριξης έχουν υποβαθμιστεί πλήρως (με το 15% των πολιτών να τις χαρακτηρίζει «πολύ ανεπαρκείς»).

Για την «Απουσία φορολογικής δικαιοσύνης» (40% των Ελλήνων). Η αναφορά αυτή πηγάζει από τα στοιχεία του Κεφαλαίου 4 της έκθεσης. Στο ειδικό ευρωβαρόμετρο για τη στάση των πολιτών απέναντι στη φορολογία (Flash Eurobarometer 562 on Citizens' Attitudes towards Taxation), το οποίο αναλύεται στο Section 4.5 και αποτυπώνεται στο Figure 69 («Share of respondents who consider that taxes are paid in proportion to their income and wealth... 2025»). Εκεί καταγράφονται οι αντιλήψεις των πολιτών για το αν οι φόροι πληρώνονται αναλογικά με το εισόδημα και τον πλούτο.

Για τη «Χρήση λογιστή (18%)» και την «Ανεπάρκεια υποστήριξης (15%)». Αυτά τα ποσοστά σχετίζονται άμεσα με τα ευρήματα του ίδιου Ευρωβαρομέτρου που παρουσιάζονται στο Κεφάλαιο 4: Η ανάγκη για λογιστή / επαγγελματική βοήθεια: Στο Figure 67 («Shares of respondents who consider completing tax return in their country as "easy", "difficult", or do it "with professional help", 2025») εξετάζεται το ποσοστό των πολιτών που συμπληρώνουν τη φορολογική τους δήλωση με τη βοήθεια επαγγελματία. Σύμφωνα με την έκθεση, σε ορισμένες χώρες η πολυπλοκότητα έχει οδηγήσει σε δομική εξάρτηση από μεσάζοντες (λογιστές). Η ανεπάρκεια των κρατικών υπηρεσιών: Στο Figure 68 («Adequacy of support provided by tax authorities») αποτυπώνεται η γνώμη των πολιτών για την επάρκεια της υποστήριξης που λαμβάνουν από τις φορολογικές αρχές.

Για τις «πάνω από 50 μεγάλες μεταρρυθμίσεις σε μια πενταετία». Στο Κεφάλαιο 3 της έκθεσης (και συγκεκριμένα στο Box 6 και τα Figures 61 & 62), καταγράφεται ο συνολικός αριθμός των εθνικών φορολογικών μεταρρυθμίσεων και αναφέρεται κάθε κράτος-μέλος ανά έτος. Η Ελλάδα (EL) εμφανίζεται διαχρονικά να αναφέρει μεγάλο αριθμό επιμέρους φορολογικών μέτρων και τροποποιήσεων. 

Συμπέρασμα 

Τα στοιχεία της ΕΕ ξεγυμνώνουν το αφήγημα της κυβέρνησης, η οποία με τις πολιτικές της επιλογές έχει μετατρέψει την αξιοπρεπή διαβίωση σε πολυτέλεια και την καθημερινότητα των συνταξιούχων και των εργαζομένων σε αγώνα επιβίωσης. Αποκαλύπτουν αυτό που βιώνουν χρόνια τώρα: ένα κράτος που λεηλατεί μισθούς και συντάξεις, που στραγγαλίζει το εισόδημα των ανθρώπων που στήριξαν και στηρίζουν την κοινωνία με την εργασία τους.

Αποκαλύπτουν ότι η φορολογική πολιτική της κυβέρνησης δεν είναι ούτε ουδέτερη ούτε «τεχνοκρατική». Είναι βαθιά ταξική, αντεργατική και νεοφιλελεύθερη. Ο λαός πληρώνει το κόστος της ασυλίας των ισχυρών, οι συνταξιούχοι και οι εργαζόμενοι βλέπουν τις συντάξεις και τους μισθούς τους να εξανεμίζονται από φόρους, εισφορές και ληστρικό ΦΠΑ, την ώρα που η συστηματική μεταφορά πλούτου από τους πολλούς προς τους λίγους δεν έχει τέλος.

Και σε αυτά να προστεθεί και η ανεξέλεγκτη αισχροκέρδεια και ακρίβεια. Η κυβέρνηση παριστάνει πως τις κυνηγά, αλλά στην πραγματικότητα κυνηγά μόνο τον ίσκιο τους! Με επικοινωνιακές φιέστες, πρόστιμα-βιτρίνα και δήθεν «ελέγχους», αφήνει ανενόχλητους τους μεγάλους ομίλους να λεηλατούν συντάξεις, μισθούς και νοικοκυριά, ενώ φορτώνει την ευθύνη στους πολίτες που δεν «ψωνίζουν έξυπνα».

Πρόκειται για πολιτική επιλογή που δε στοχεύει τους θύτες αλλά τους πληγέντες. Μια πολιτική διαχείριση που μετατρέπει την κοινωνική οργή σε στατιστικό θόρυβο, και μια εξουσία που προσποιείται πως πολεμά το «τέρας», ενώ το ταΐζει καθημερινά. 

Πανελλήνια Ένωση Συνταξιούχων Εκπαιδευτικών (ΠΕΣΕΚ) 

Ως λειτουργοί που αφιερώσαμε τη ζωή μας στη δημόσια εκπαίδευση και στη διαπαιδαγώγηση των μελλοντικών γενεών, παρακολουθούμε με οργή και αγανάκτηση τη μεθοδευμένη ληστεία των κόπων μας από την κυβερνητική πολιτική. Αφού πρώτα καταλήστεψαν και συνεχίζουν να καταληστεύουν τα ασφαλιστικά μας ταμεία και μας πετσόκοψαν τις συντάξεις με αλλεπάλληλους αντιασφαλιστικους νόμους, τώρα έρχονται να μας αφαιμάξουν εκ νέου, κρατώντας μας ομήρους σε ένα καθεστώς άγριας φορολογικής επιδρομής.

Είναι ντροπή και κατάντια για μια ευρωπαϊκή χώρα να κατατάσσεται πρώτη στην ΕΕ στη φορολόγηση της εργασίας και των συντάξεων, την ίδια ώρα που οι συνταξιούχοι αδυνατούν να αγοράσουν τα βασικά είδη διατροφής και τα φάρμακά τους λόγω του ληστρικού ΦΠΑ και της ακρίβειας που τροφοδοτεί η κυβερνητική πολιτική. Δεν είμαστε «απόμαχοι της ζωής» για να μας πετούν στο περιθώριο, ούτε  «εύκολα θύματα» για να καλύπτουμε τα ελλείμματα ενός κράτους που χαρίζει δισεκατομμύρια σε φοροαπαλλαγές στους εφοπλιστές, μεγαλοεργολάβους κ.λπ. και σπαταλά ακόμη περισσότερα για τους εμπόρους του θανάτου, της υγείας, της πρόνοιας, της κοινωνικής ασφάλισης και της εκπαίδευσης.

Απαιτούμε εδώ και τώρα  άμεση επαναφορά της 13ης–14ης σύνταξης/μισθού. Δεν είναι «Δώρα». Είναι δεδουλευμένα. Γενναίες αυξήσεις στους μισθούς και στις συντάξεις. Άμεση καταβολή των αναδρομικών του 11μήνου σε όλους, χωρίς όρους, χωρίς αποκλεισμούς, χωρίς κοροϊδίες. Καμία περικοπή και καμία επιστροφή χρημάτων στις συντάξεις χηρείας. Κατάργηση όλων των αντιασφαλιστικών και αντισυνταξιουχικών νόμων Κουτρουμάνη - Λοβέρδου, Κατρούγκαλου, Βρούτση και όλων όσοι μετέτρεψαν τις συντάξεις μας σε φιλοδωρήματα και έδωσαν βορά την ασφάλιση στους ιδιώτες.

Επίσης, κατάργηση του ΦΠΑ στα είδη πλατειάς λαϊκής κατανάλωσης και του ειδικού φόρου κατανάλωσης στην ενέργεια και τον τερματισμό της φορολογικής μας γενοκτονίας. Υποστήριξη με πόρους και μόνιμο προσωπικό της Δημόσιας Υγείας, της Παιδείας, της Πρόνοιας, της Κοινωνικής Ασφάλισης και όλων των Κοινωνικών Αγαθών.

Ο αγώνας μας για αξιοπρέπεια στα γηρατειά είναι αγώνας για την ίδια τη δημοκρατία και την κοινωνική δικαιοσύνη. 

*γραφείο Τύπου ΠΕΣΕΚ

🔵Εδώ η έκθεση της Κομισιόν (στα αγγλικά)
🔵Εδώ για να κατεβάσετε το άρθρο σε μορφή pdf