🔵Ένας δύσκολος χειμώνας για τους συνταξιούχους. Όταν η σύνταξη τελειώνει αρκετά πριν τελειώσει ο μήνας

Φωτογραφία @ 902.gr

Για χιλιάδες συνταξιούχους ο χειμώνας που έρχεται δεν είναι απλώς μια ακόμη δύσκολη εποχή. Είναι μια περίοδος κατά την οποία ο οικογενειακός προϋπολογισμός δοκιμάζεται καθημερινά και η κάλυψη ακόμη και των βασικών αναγκών γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη.

Η ακρίβεια έχει εισχωρήσει σχεδόν σε κάθε πλευρά της καθημερινότητας. Τρόφιμα, λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος, θέρμανση, ενοίκια και στεγαστικά έξοδα, φάρμακα και υπηρεσίες απορροφούν μεγάλο μέρος του μηνιαίου εισοδήματος. Για έναν συνταξιούχο που ζει αποκλειστικά από τη σύνταξή του, δεν υπάρχουν περιθώρια για άλλες περικοπές. Και το πρόβλημα δεν είναι μόνο το ύψος των τιμών, αλλά και οι αυξήσεις που συσσωρεύονται.

Για αρκετούς συνταξιούχους, η πραγματικότητα είναι ιδιαίτερα σκληρή: η σύνταξη μπορεί να επαρκεί για τις πρώτες ημέρες του μήνα, όμως στη συνέχεια αρχίζει ένας καθημερινός αγώνας για το πώς θα καλυφθούν τα απολύτως απαραίτητα.

Μετά την πληρωμή λογαριασμών, ενοικίου ή άλλων στεγαστικών υποχρεώσεων, φαρμάκων και των βασικών αγορών του νοικοκυριού, το διαθέσιμο ποσό περιορίζεται δραματικά. Υπάρχουν άνθρωποι που δυσκολεύονται να καλύψουν ακόμη και τις τελευταίες 10 ή 15 ημέρες του μήνα.

Τότε αρχίζουν οι περικοπές. Λιγότερα ψώνια από το σούπερ μάρκετ. Αναβολή μιας αγοράς που δεν θεωρείται απολύτως απαραίτητη. Περιορισμός της κατανάλωσης ρεύματος. Λιγότερη θέρμανση. Αναβολή ενός λογαριασμού για τον επόμενο μήνα. Και σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και επιλογές ανάμεσα σε ανάγκες που κανονικά δεν θα έπρεπε να μπαίνουν στη ζυγαριά: φαγητό, θέρμανση ή φάρμακα.

Ο χειμώνας ανεβάζει ακόμη περισσότερο το κόστος. Η έλευση του χειμώνα κάνει την κατάσταση πιο δύσκολη. Η ανάγκη για θέρμανση προστίθεται σε έναν ήδη επιβαρυμένο οικογενειακό προϋπολογισμό. Το πετρέλαιο θέρμανσης αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Για ένα νοικοκυριό με περιορισμένο εισόδημα, η προμήθεια πετρελαίου δεν είναι μια απλή δαπάνη. Είναι ένα σημαντικό ποσό που πρέπει να βρεθεί μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ παράλληλα συνεχίζονται όλες οι υπόλοιπες υποχρεώσεις.

Το ίδιο ισχύει για την ηλεκτρική ενέργεια. Η θέρμανση, ο φωτισμός και οι βασικές οικιακές συσκευές δεν μπορούν να σταματήσουν. Ωστόσο, όταν το εισόδημα είναι συγκεκριμένο και ανελαστικό, κάθε επιπλέον επιβάρυνση μεταφράζεται σε λιγότερα χρήματα για κάποια άλλη ανάγκη. Για τον συνταξιούχο, η επιλογή συχνά δεν είναι «πόσο θα καταναλώσω», αλλά «τι μπορώ να αντέξω οικονομικά».

Το κόστος στέγασης αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα για όσους δεν διαθέτουν ιδιόκτητη κατοικία. Ένας συνταξιούχος που πληρώνει ενοίκιο ξεκινά κάθε μήνα με ένα σημαντικό μέρος της σύνταξής του ήδη δεσμευμένο. Όταν σε αυτό προστεθούν το ηλεκτρικό ρεύμα, η θέρμανση, τα κοινόχρηστα και τα υπόλοιπα έξοδα του νοικοκυριού, το ποσό που απομένει για διατροφή και καθημερινές ανάγκες μπορεί να είναι εξαιρετικά περιορισμένο. Σε κάποιους μάλιστα δεν απομένει. Ακόμη και για όσους διαθέτουν δικό τους σπίτι, όμως, η εικόνα δεν είναι απαραίτητα εύκολη. Οι δαπάνες συντήρησης, οι λογαριασμοί ενέργειας και τα πάγια έξοδα συνεχίζουν να υπάρχουν. Η κατοικία μπορεί να είναι ιδιόκτητη, αλλά η διατήρησή της δεν είναι δωρεάν.

Η ακρίβεια χτυπά περισσότερο εκεί όπου δεν υπάρχει περιθώριο. Ένας εργαζόμενος μπορεί, θεωρητικά, να αναζητήσει πρόσθετο εισόδημα ή να αυξήσει τις ώρες εργασίας του. Ο συνταξιούχος, στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν έχει αυτή την επιλογή. Το εισόδημά του είναι συγκεκριμένο. Γι’ αυτό και κάθε αύξηση στις τιμές των βασικών αγαθών έχει διαφορετική βαρύτητα. Όταν το μεγαλύτερο μέρος της σύνταξης κατευθύνεται σε ανελαστικές δαπάνες, ακόμη και μια σχετικά μικρή επιβάρυνση μπορεί να σημαίνει ότι στο τέλος του μήνα δεν υπάρχουν χρήματα για τα απολύτως απαραίτητα.

Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τους χαμηλοσυνταξιούχους. Αφορά ευρύτερα ανθρώπους που βλέπουν το εισόδημά τους να μην ακολουθεί το πραγματικό κόστος της καθημερινής ζωής.

Πίσω από τους αριθμούς υπάρχουν άνθρωποι. Η συζήτηση για τις συντάξεις και την ακρίβεια δεν μπορεί να περιορίζεται σε ποσοστά και στατιστικούς δείκτες. Είναι ο ηλικιωμένος που μετρά τα χρήματα στο πορτοφόλι του πριν πάει στο σούπερ μάρκετ. Είναι το ζευγάρι συνταξιούχων που υπολογίζει αν θα μπορέσει να γεμίσει τη δεξαμενή πετρελαίου. Είναι εκείνος που σκέφτεται δύο φορές πριν ανάψει τη θέρμανση. Είναι ο άνθρωπος που αναγκάζεται να περιορίσει ακόμη και δαπάνες υγείας ή διατροφής επειδή τα χρήματα δεν επαρκούν μέχρι το τέλος του μήνα. Και είναι μια πραγματικότητα που δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως φυσιολογική συνέπεια της ηλικίας.

Ο δύσκολος χειμώνας που βρίσκεται μπροστά μας επαναφέρει με ένταση ένα βασικό κοινωνικό ζήτημα: μπορεί ένας άνθρωπος που έχει εργαστεί για δεκαετίες να αισθάνεται οικονομική ασφάλεια όταν δεν γνωρίζει αν η σύνταξή του θα φτάσει μέχρι το τέλος του μήνα; Η απάντηση στο πρόβλημα δεν μπορεί να είναι μόνο η διαχείριση της κρίσης από τον ίδιο τον συνταξιούχο. Απαιτούνται πολιτικές που θα λαμβάνουν υπόψη το πραγματικό κόστος ζωής, ιδιαίτερα για όσους έχουν χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.

Η κυβέρνηση της ΝΔ και όσοι θεωρούν ότι, χωρίς να συγκρουστούν με τα μεγάλα συμφέροντα και τις πολιτικές της ΕΕ, μπορούν να λύσουν τα οξυμένα λαϊκά προβλήματα είναι γελασμένοι. Όταν, αντί της βελτίωσης των σχέσεων με τη Ρωσία, οι χώρες της Ευρώπης ενισχύουν το Κίεβο, σε έναν αδιέξοδο πόλεμο, τότε οι συνέπειες για τους λαούς είναι βαριές: μεγαλύτερη ενεργειακή ακρίβεια, αύξηση του κόστους ζωής και νέα βάρη στις πλάτες των εργαζομένων και των συνταξιούχων. Και όσο οι κυβερνήσεις επιλέγουν να υπηρετούν αυτές τις πολιτικές, τα λαϊκά νοικοκυριά θα συνεχίζουν να πληρώνουν το τίμημα, στερούμενα ακόμη και βασικές ανάγκες.

Η προστασία από το κόστος της ενέργειας, η πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή θέρμανση, η αντιμετώπιση του στεγαστικού κόστους και η δυνατότητα αξιοπρεπούς διαβίωσης δεν είναι πολυτέλειες. Είναι βασικές προϋποθέσεις κοινωνικής αξιοπρέπειας.

Γιατί όταν ένας συνταξιούχος έχει ήδη εξαντλήσει τη σύνταξή του πριν φτάσει στα μέσα του μήνα, το ζήτημα δεν είναι πλέον αν μπορεί να κάνει οικονομία, αλλά αν το εισόδημά του επαρκεί για να ζήσει με αξιοπρέπεια ολόκληρο τον μήνα.

🔗Τα Νέα των Συνταξιούχων